ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 130

Jorabek Nabiyev

Nabiyev Jorabek - xonanda, bastakor, aktyor. Tojikiston xalq artisti. Leninobod ped. institutini tugatgan. Xojand davlat musiqali komediya teatrida yakkaxon xonanda, direktor. Toshkent konservatoriyasining prof. Fargona-Toshkent hofizlik maktabin ...

Junjish

Kopchiligimiz hayotda bunday vaziyatlarni tez-tez boshdan otkazib turamiz. Masalan, bir joyda uzoq turib, yoki otirib qolsak, oyoq yoki qollar uvishganiga guvoh bolamiz. Aksariyat odamlar ornidan qozgalishi bilan uvishish jarayoni yoqqa chiqadi. ...

Jöns Jacob Berzelius

BERSELIUS Yene Yakob - shved kimyogari va mineralogi. Upsal universiteti meditsina d-ri. Stokgolm universiteti prof., Stokgolm FA azosi, prezidenti va doimiy kotibi. Atomizm nazariyasini tajribada asoslash, uni rivojlantirish va kimyoga tatbiq et ...

K (R.T)

K - K yechimlari qoshma garmonik funksiyalar boladi. Qoshma garmonik U va funksiyalarni biror golomorf funksiyaning haqiqiy va mavhum qismlari deb qarash mumkin. Aksincha, Z - x+iy kompleks ozgaruvchili golomorf f = U +iv funksiyaning haqiqiy va ...

Kal

Kal, parsha, favus - terining zamburug kasalligi; kopincha boshning sochli qismi, teri va tirnoq zararlanadi. Soglom odamga bemordan yoki uning buyumlari dan foydalanganda, bazan hayvonlar dan yuqishi mumkin. Aksariyat, yosh bolalar kasallanadi. ...

Kaltakesakchalar

Kaltakesakchalar - kaltakesaklar urugi. 45 turi bor. Afrika, Osiyo va Yevropada tarqalgan. Ozbekistonda 9 tacha turi uchraydi. Asosan, tangachalari va boshidagi qalqonlarining tuzilishi, son teshikchalari bolishi bilan boshqa kaltakesaklar urugid ...

Kapa

Kapa, ch a y l a - ibtidoiy jamoa davridan qolgan boshpana bolib daraxt shoxi, qamish, joxori poyasi, mato, pichandan quriladigan mavsumiy turar joy, otov. Tuzil i shi va ustiga yopiladigan toshamasi bilan bir xalq K.si ikkinchi xalqnikidan farq ...

Kabutarlar

Kaptarlar, kabutarlar - kaptarsimonlar turkumiga mansub qushlar oilasi. Gavdasining uz. 10 - 15 sm dan 89 sm gacha. Boyni kalta, tanasi miqti, qanotlari baquvvat, yaxshi uchadi. Ustki tumshugi asosida yumshoq teri bortmasi bor. 43 urugi va 285 tu ...

Karl Bryullov

Bryullov Karl Pavlovich - rus rassomi. Peterburg BAda talim olgan. 182335 yillar va 1850 yildan Italiyada yashagan. 1836 yildan Peterburg BAda prof. B. rus rangtasviridagi klassitsizm oqimiga romantizm va hayotdan zavqlanish kayfiyatini olib kird ...

Karl Yaspers

Yaspers Karl - nemis faylasufi, ekzistensializm asoschilaridan biri, psixiatr. Germaniyaning bir necha untida tibbiyot va psixologiyani organgan. 1921 - 37 va 1945 yildan Geydelberg unti, 1948 yildan Bazel universiteti prof. Ya. ekzistensializmi ...

Karmana (maskan)

Karmana, Karmina - aholi yashaydigan qad. maskanlardan biri. Navoiy viloyatida joylashgan. Viloyat hududida otkazilgan arxeologik tadqiqotlar va kuzatishlarning natijalaridan malum bolishicha, Zarafshon vodiysining daryo, bir qismi adirlik va das ...

Karochi

Karochi, Karachi - Pokistondagi shahar. Mamlakatningjan. qismida, Hind daryosi deltasida, daryoning Arabiston dengiziga quyilish joyidan 100 km yuqorida. Sind viloyatining mamuriy markazi. Aholisi 9.3 mln. kishi. K. 18-asr boshida baliq ovlovchil ...

Karpologiya

Karpologiya - botanikaning meva va uruglarni organadigan bolimi. Kopincha, uruglarni aloqida fan - urugshunoslik organadi. Karpologiyaning asosiy vazifasi meva va uruglarning morfogenezi va ontogeneznii organish, shuningdek, ular tasnifini ishlab ...

Karptishlisimonlar

Karptishlisimonlar - suyakli baliqlar turkumi. Amerika, Afrika, Janubiy Yevropa, Janubi-Sharqiy Osiyodagi chuchuk suvlarda tarqalgan 400 ga yaqin tur kiradi. Tanasi silindrsimon, oldingi qismi yon tomondan siqilgan va suyak tangalar bilan qoplang ...

Kartoshka

Kartoshka - Solanaceae oilasiga mansub tuganak mevali kop-yillik otsimon osimlik; asosiy oziq-ovqat mahsulotlaridan biri bolgan bir-yillik oziq-ovqat, texnika va xashaki ekin. Vatani - Jan. Amerika. 150 ga yaqin yovvoyi va madaniy turlari aksariy ...

Katta ashula

Katta ashula, patnusaki ashula - Fargona vodiysiga xos bolgan ozbek ananaviy ashula yoli. Odatda, 2 - 5 hamnafas ashulachi tomonidan cholgu jorligisiz aytiladi. Kopincha yuqori pardalarda va keng nafasda ijro etilib, oziga xos murakkab ijro uslub ...

Katta juz

Kattajuz, Ulug juz - Yettisuv dagi xojalik va geografik jihatdan ajralib turuvchi hudud. Katta juz hududida miloddan avvalgi 7 - 4-asrlarda saklar ittifoqi, 3 - 2asrlarda Usun qabilalar ittifoqi, undan song Garbiy Turk xoqonligi, qarluqlar davlat ...

Matvey Kazakov

Matvey Fedorovich Kazakov - rus memori. 18-asr rus memorligida klassitsizm asoschilaridan biri. Kazakov ishlarida keng shahar qurilishining oqilona planli yechimi bilan memoriy shaklning kjsakligi garmonik uygunlashgan. Jamoat binolari va turar j ...

Kepler Iogann

KEPLER Iogann - nemis astronomi va matematigi. Tyubingen akademiyasida tahsil olgan; osha vaqtlari N. Kopernik asarlari bilan tanishib chiqqan. 1594 yildan Avstriyaning Grats shahrida mat. va astronomiya uqituvchisi. 1600 yildan Praga rasadxo-nas ...

Keson

Keson - KXDRning jan. qismidagi shahar. Mamuriy jihatdan provinsiyaga tenglashtirilgan. Aholisi 180 ming kishidan ziyod. Transport yollari tuguni. Jenshen osimligini yetishtirish va uni qayta ishlash r-nining markazi. Toqimachilik, oziq-ovqat, an ...

Kichik chimyon

Kichik chimyon - Toshkent viloyatidagi tog, Chatqol togining shim.da. Chatqol tog tizmasi tarkibiga kiradi. Garbdan Chimyonsoy vodiysi, jan-garbdan Katta Chimyon togi va sharkdan Qoylisoy bilan oralgan. Katta Chimyon togidan Gulik dovoni orqali a ...

Kichik juz

Kichik juz - uch yirik qabilaviy birlashma dan iborat xonlik. Boyuli birlashmasini Nurali sulton, Alimuli birlashmasini Abulxayrxon, Jetiuruni Tavkaxon boshqargan. Kichik juz hududi Ural, Tobol daryolaridan Sirdaryoning quyi oqimlarigacha bolgan ...

Kichik Kavkaz

Kichik kavkaz - Zakavkazyedagi tog sistemasi. Old Osiyo togligining orta qismini shim., shim sharqdan orab turadi. K.K.ga Mesxeti, Trialeti, Somxet, Bazumi, Tambak, Murgoz, Shoxdog, Murovdog va Qorabog tizmalari va ular orasidagi vodiylar kiradi. ...

Kichik kolbuqalar

Kichik kolbuqalar - laylaksimonlar turkumining qarqaralar oilasiga mansub qushlar urugi. 10 turi, jumladan, Ozbekistonda 1 turi bor. Kichik kolbuqa Afrika, Yevrosiyo, Avstraliya va Yangi Zelandiyada uchraydi. Kol, daryo qirgoqlaridagi toqay, buta ...

Kichik litrajli avtomobillar

Kichik litrajli avtomobillar - dvigateli silindrlarining ish hajmi 0.85 dan 1.5 l gacha, massasi 700 dan 1000 kg gacha bolgan yengil avtomobillarning shartli nomi. Odatda, 4 - 5 kishiga moljallanib ishlab chyqari-ladi. Mas, "Jiguli", "Neksiya" ye ...

Kichik sayyoralar

Kichik sayyoralar - Quyosh sistemasining diametri 1 dan 1000 km gacha bolgan jismlari. Barcha Kichik sayyoralarning massalari yigindisi Yer massasining 1/700 bolagidan kichik. Kopchilik Kichik sayyoralarning orbitalari Mars va Yupiter orbitalari ...

Kichik shakllar memorligi

Kichik shakllar memorligi - memorlikning tabiat manzarasi bilan uygunlashgan, nisbatan mayda hajmdagi mahsuli. Keng maydonlarni tashkil etish, bog-park kompozitsiyalarini shakllantirish maqsadida ornatilgan kichik qurilma. Favvora, zinapoya, kopr ...

Kifara

Kifara, kitara - yunonlarning lira ta oxshash, torli-tirnama musiqa sozi. Dastlab torlari 4 ta bolib, keyinchalik 7 - 18 tagacha yetgan. K. yakka hamda jornavoz soz sifatida ishlatilgan. Yunon adabiyoti va tasviriy sanatida K. - Appollonnchng doi ...

Kikboksing

Kikboksing - sporg turi. ikki sportchining zaruriy himoya vositalarini gaqqan holla belgilangan qoidalar asosila boks ringila yoki olchami 6x6 m maydon da goliblik uchun kurashi. K. musobaqalari zarba bershp bilan farqlanadigan 9 yonalshida otkaz ...

Kim Il-sung

Kim Ir Sen - Koreya siyosiy arbobi. Koreya Mehnat partiyasi MK Bosh kotibi, KXDR prezidenta. Qishloq oqituvchisi oilasida tugilgan. Bu oila 1920 Xitoyga, Manchjuriyaga kochib bordi. K. I. S bu yerda yashirin marksistik togarakka kirdi, bir necha ...

Kim Jong-il

Kim chen ir - KXDR davlat boshligi. Kim Ir Senning ogli. Kim Ir Sen nomidagi Pxenyan universitetini tugatgan. 1964 yildan Koreya Mehnat partiyasi MK apparatida ishlagan. 1973 yildan Koreya Mehnat partiyasi MK kotibi, 1974 yildan MK Siyosiy komite ...

Kimirakqum

Kimirakqum - Zarafshon daryosi quyi oqimining jan garbidagi qumli chol. Buxoro viloyatining Qorakol va Jondor tumanlari hududida. K. Amudaryoning ong sohilidan boshlanib, shim.da qurib qolgan Mohondaryo ozanigacha davom etadi. Sharkda Buxoro va Q ...

Kimmerik

Kimmerik - Bospor podsholigidagi antik shahar. Kerchya.o.ning jan. qirgogida bolgan. Dastlab Gerodot qayd etib otgan. Mil. boshlarida gullab yashnagan. 3-asrda shahar vayron bolgan. Arxeologik qazish-malar natijasida qalinligi 2.5 m keladigan mud ...

Kimmeriy burmalanishi

Kimmeriy burmalanishi - mezozoy erasining burmalanish, tog hosil bolish, granitoidli intruziv magmatizm kabi tektonik jarayonlar namoyon bolishining asosiy davri. Kimmeriy burmalanishining 2 fazasi farqlanadi: trias davri oxiri - yura davri boshl ...

Kimono

Kimono yapon milliy kiyimi bolib "kiyiladigan narsa" manosini bildiradi. Dastlab kimono sozi barcha kiyim kechaklarni bildirgan va vaqt otishi bilan ayollar, erkaklar, va bolalar kiyadiga uzun milliy kiyimni bildirgan. Kimono - yapon erkak va ayo ...

Kimyoterapiya

Kimyoterapiya, kimyoviy usul bilan davolash - xavfli osmalarga qarshi tasir etish xususiyatiga ega dori vositalari bilan davolash. Bu usul bundan 50 yil avval olimlar tomonidan kashf etilgan; unda azotipritning bazi farmakologik moddalari tez osu ...

Kimyoviy ekvivalent

Kimyoviy ekvivalent - kimyoviy elementning massa miqdori. U vodorodning 1 massa qismini yoki kislorodning shonga yarasha 8 massa qismini biriktiradi yoki uning ornini oladi. Elementning atom massasini valentligiga bolib, ekvivalentini topish mumk ...

Kimyoviy formulalar

Kimyoviy formulalar - moddalarning sifat va miqdor jihatidan tarkibi va tuzilishini kimyoviy belgilar, shuningdek, sonlar, harflar va boshqa bilan berilgan ifodasi. Kimyoviy formulalar modda qanday elementlardan tashkil topganligi, bu elementlar ...

Kimyoviy himoya usuli

Kimyoviy himoya usuli - osimlik zararkunandalari, kasalliklari va begona otlarga qarshi kurashda kimyoviy moddalardan foydalanish. Jahon qishloq xojaligida 1945 yildan keyin bir qator samarali preparatlar yaratilishi bilan keng qollanila boshladi ...

Kimyoviy qurollar

Kimyoviy qurol - bu raketalar, minalar, aviatsion bombalar yordamida ishlatiladigan zaharlovchi vosita hisoblanadi. Yadroviy va biologik qurollar bilan bir qatorda ommaviy qirgin qurollariga kiradi. Shuningdek yondiruvchi aralashmalarni ham kimyo ...

Kimyoviy sintez

Kimyoviy sintez - oddiy moddalardan kimyoviy usulda murakkab moddalar olish. Ayniqsa, organiq kimyoda katta ahamiyati bor. Plastmassa, boyagich moddalar, sintetik kauchuk va boshqa ishlab chiqarish Kimyoviy sintez asosida amalga oshiriladi va riv ...

Kimyoviy tenglamalar

Kimyoviy tenglamalar - kimyoviy reaksiyalarning kimyoviy formulalar, belgilar va son koeffitsiyentlari yordamida berilgan qisqacha ifodasi. Kimyoviy tenglamalar tenglik alomatining chap tomoniga reaksiya uchun olingan moddalarning formulalari, on ...

Kimyoviy termodinamika

Kimyoviy termodinamika -fizik-kimyoning moddalar tarkibi, tuzilishi va hosil bolish sharoitlari ularning termodinamika xossalariga bogliqligini organadigan bolimi. Kimyoviy termodinamikaning muhim yonalishlaridan biri termokimyoviy va fazaviy muv ...

Kimyoviy texnologiya

Kimyoviy texnologiya - tabi iy xom ashyo, sanoat chiqindilari, shuningdek, sintetik yarim mahsulotlarni kimyoviy yol bilan qayta ishlab, istemol mahsulotlari va ishlab chiqarish vositalariga aylantirishning iqtisodiy va ekologik jihatdan qulay us ...

Kimyoviy tok manbalari

Kimyoviy tok manbalari -kimyoviy reagentlarning oksidlanishqaytarilish reaksiyalari energiyasi hisobiga elektr toki ishlab chikaradigan qurilmalar. Dastlabki Kimyoviy tok manbalarim. Volt ustuni, Leklanshe elementi bolgan. Uning asosini elektroli ...

Suniy tolalar

Kimyoviy tolalar - tabiiy va sintetik polimerlardan olinadigan tolalar. Dastlabki xom ashyoga qarab sintetik va suniy turlarga bolinadi. Anorganiq birikmalardan olinadigan tolalar ni ham bazan Kimyoviy tolalarga qoshishadi. Sanoatda ishlab chiqar ...

Kinda

Kinda - arab qabilasi, Xadramavtning garbida istiqomat qilgan. Milodiy 5-asr boshida K. himyariy podshohlari yordamida Markaziy Arabiston qabilalarini boysundirgan va markazi Yamoma va Bahraynda bolib, Himyariylar podshohligiga qaram bolgan davla ...

Kindaklitepa

Kindaklitepa - Ozbekistonning jan.dagi qad. qishloqharobasi. Qashqadaryo vohasining orta qismida, Qorabog qishlogi yaqinida. Mazkur qishloq harobasi ozi joylashgan tepalik ning shakliga kora shunday nom olgan. 1955 - 57 yillarda Qashqadaryo arxeo ...