ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 296

Gazsizlantiruvchi moddalar

GAZSIZLANTIRUVCHI MODDALAR - zaharlovchi moddalarni kimyoviy usudda zararsizlantirish uchun qollaniladigan moddalar. G.m. zaharlovchi moddalar bilan kimyoviy reaksiyaga kirishib, ularning tasirini kamaytiradi yoki butunlay yoqotadi. G.m. sifatida ...

Kanserogen moddalar

Kanserogen moddalar, kanserogenlar, onkogenn moddalar - malum sharoitda organizmga tasir qilganda rak va b. osmalar paydo qiluvchi kimyoviy moddalar. 500 ga yaqin xili malum. Politsiklik uglevodorodlar, azoboyoqlar, aromatik aminlar, nitrozaminla ...

Kimyoviy reaktivlar

Kimyoviy reaktivlar, kimyoviy reagentlar - kimyoviy reaksiyalarni amalga oshirish uchun ishlatiladigan moddalar. Turlari: ota toza K.r.; kimyoviy toza K.r.; kimyoviy analiz uchun qollanadigan toza K.r.; toza K.r., tozalangan K.r., texnik K.r. Tar ...

Kimyoviy ingibitorlar

Kimyoviy ingibitorlar - kimyoviy reaksiyalarni sekinlashtiruvchi yoki toxtatib qoyuvchi moddalar. Faol markaz yoki faol zarrachalar ishtirokida boradigan katalitik va zanjir reaksiyalarda qollaniladi. K.i. reaksiya jarayonida katalizatorning faol ...

Kimyoviy muvozanat

Kimyoviy muvozanat – togri va teskari reaksiyalar tezligi tenglashgan holat. Mac, N2+3H2 p±2NH3 reaksiyasida azotning vodorod bilan birikish tezligi ammiakning azot va vodorodga parchalanish tezligiga teng. K.m. sodir bolganda reaksiya goyoki tox ...

Zaharlovchi moddalar

Zaharlovchi moddalar - dushmanning askarlari, hayvonlari, shuningdek, oziqovqat, jangovar texnika, kiyimkechaklarini zaharlash uchun ishlatiladigan kimyoviy moddalar. 3. m. havo orqali binolar, turar joylar, pana joylarga tarqalib, ulardagi odaml ...

Metabolizm

Metabolizm - hujayralarda sodir boladigan fermentativ reakiyalar majmui. M.da organik hayot faoliyati uchun zarur bolgan moddalar va energiya xreil boladi. "M." termini, kopincha, moddalar va energiya almashinuvining hujayrada kechadigan bosqichl ...

Zaharlar

Zaharlar - organizmga tasir etganda uning hayot faoliyatini buzib, hayotni xavf ostida qoldiradigan moddalar. Tirik organizmga tasir korsatadigan barcha moddalar, jumladan dorilar ham yuqori konsentratsiya va dozada malum darajada uni zaharlaydi. ...

Gess qonuni

Gess qonuni - kimyoviy reaksiya issiqlik effektlari yigindisining doimiyligi haqidagi qonun, termokimyoning asosiy qonuni. Bu qonunga kora, reaksiyaning issiqlik effekti reaksiya uchun olingan dastlabki moddalar va reaksiya mahsulotlarining holat ...

Gistokimyo

Gistokimyo, gistologik kimyo - gistologiyainng bir bolimi; osimlik va hayvon toqimalarining kimyoviy xossalarini organadigan fan. U organizm va toqimalarda kimyoviy moddalar ning olgan ornini va biokimyoviy jarayonlarni tekshiradi. Hujayralar haq ...

Gilbert muammolari

Gilbert muammolari - nemis matematigi D. Gilbert urtaga tashlagan 23 muammo. Ular mat.ning turli sohalari ga doir. G. m.ning bazilari: 1. Quvvati sanoqli toplam quvvatidan katta, lekin kontinuum quvvatidan kichik toplam mavjudmi?2. Arifmetika aks ...

Idrok

Idrok - tirik organizmning malumotlarni qabul qilib, qayta ishlash jarayoni; organizmga obyektiv reallikni aks ettirish va tashqi olamdagi yangidan-yangi vaziyatlarni baholab, shunga yarasha harakat qilish imkonini beradi. Idrok ongning,miyaning ...

Imo.im

Imo.im - tezkor xabar almashish va VoIP-qongiroqlar uchun veb-xizmat. Royxatdan otish paytida siz oz Imo.im ichki hisob qaydnomangizni royxatdan otkazishingiz kerak. Imo.imdan foydalangan holda xabar almashish uchun qoshimcha dasturlarni ornatish ...

Navbahor

Navbahor: Navbahor shaharcha - Namangan viloyati Pop tumanidagi shaharcha 1979 y. Navbahor butxona - otashparastlarning qad. Navbahor qishloq - Fargona viloyati Furqat tumanidagi qishloq. Navbahor futbol klubi - Namangan shahrining futbol klubi.

Chust-Paxtakor

Chust-Paxtakor Futbol Klubi Namangan viloyati Chust tumanida ixtisoslashgan futbol jamoasidir. Klub 1992-2009 yilgi Futbol boyicha Ozbekiston Chempionatida 2-Ligasida faoliyat olib borgan. 2010-yildan boshlab Chust-Paxtakor Ozbekiston Professiona ...

Ipakchilik sanoati

Ipakchilik sanoati - yengil sa-noat tarmoqlaridan biri. Asosan, tabiiy va suniy ipak tolasi, yigirilgan ipak, sintetik hamda har xil tabiiy va suniy tolalar birikmasidan ipak gazlamalar toqib chiqaradi. Pilla chuvish, uning losidan ipak yigirish ...

Futbol boyicha Ozbekiston birinchi ligasi

Ozbekiston Professional Futbol Ligasi 1-Liga Sharq Mintaqasi 2010-yildan boshlab faoliyat olib bormoqda. Ozbekiston Futbol Federatsiyasi 2010-yildan boshlab 1-Liga musobaqalariga ozgartirish kiritdi. Unga kora 2010-yilgi mavsumdan etiboran 1-Liga ...

Hidoyat Inoyatov

Inoyatov Hidoyat - Ozbekistonda jismoniy tarbiya va sport tashkilotchisi. Yoshlar hamda mudofaaga komaklashuvchi tashkilotlarda ishladi. Parashyut va planer sporti togaraklari, sport shaharchalari tashkil etdi. Ozbek futbolchilarini ilk bor xalqa ...

Urganch trolleybuslari

Urganch trolleybuslari - garbiy Ozbekistonning Xorazm viloyati poytaxti Urganchni qoshni Xiva shahri bilan boglaydi. 2010-yilda Toshkent trolleybus tizimi yopilganidan beri u Ozbekistonda yagona trolleybus tizimi bolib kelgan.

Qashqadaryo (gazeta)

Qashqadaryo - Qashqadaryo viloyati hokimligining ijtimoiy-siyosiy gazetasi. 1925-yil 22-mayda Qarshi shahrida "Qashqadaryo" nomi bilan nashr etila boshlagan. Keyinchalik "Sotsializm alangasi", "Yengish", "Qashqadaryo haqiqati" nomlarida chop etil ...

Kashkadarya

"KASHKADARYA" - Qashqadaryo viloyati hokimligining ijtimoiy-siyosiy gazetasi. Qarshi sh.da rus tilida haftada 1 marta chop etiladi. 1943 y. 18 iyunda "Kashkadarinskaya pravda" nomi bilan 1-soni chiqqan. 1997 y.dan hozirgi nomda. 1996 y. "K." tahr ...

Qorasuv (manolari)

Qorasuv: Qorasuv, Garbiy Furot - Turkiyaning sharqiy qismidagi daryo, Furot daryosining bosh irmogi. Qorasuv - Janubiy Qozogiston viloyati Sayram tumanidagi qishloq. Qorasuv - tog etaklari, vodiylarda yer osti suvlaridan toyinadigan soy. Qorasuv ...

Farhod Musajonov

Farhod Musajonov - adib, nosir, dramaturg va kinossenarist. U 1932-yili Toshkentda tavallud topgan. 1956-yilga kelib, Toshkent Davlat dorilfununining sharq fakultetini tugatadi. Respublika radiosi, televideniyesi hamda "Ozbekiston madaniyati" roz ...

Axloqi Jaloliy

"Axloqi Jaloliy" - Davoniyning axloqqa oid asari. Tola nomi "La-vomi ul-ashroq fi makorim il-axloq". Asar Oq qoyunli sulolasining asoschisi Hasanbekning iltimosiga kora uning ogli Sulton Xalilga atab yozilgan. Unda axloqiy muammolar ijtimoiy-fals ...

Qadimgi Misr Xronologiyasi

Bu maqolada Qadimgi Misrni odamlar Nil daryosi qirgoqlaridagi yerlarni ozlashtirishga bel boglaganlaridan boshlab Rim Misrni anneksiyalaganicha. Mil. avv. VII asr - Misrning yana yagona davlatga birlashishi. Mil. avv. XVIII asr boshida - Kochmanc ...

Misr piramidalari

Misr piramidalari, Misrda joylashgan piramida shaklidagi qadimiy tuzilmalar hisoblanadi. 2008-yil noyabr oyidan boshlab piramidalar soni 118 tadan 138 talar orasida. Piramidalarning aksariyati Qadimgi qirollik va Orta qirollikning firavn va ularn ...

Hedju Hor

Bazilarning fikriga kora, uning hukmronligi miloddan avvalgi 3250 yillarda bolgan, ammo uning hukmronligi tarixidan oldin bolgani uchun hozircha aniq tafsilotlar mavjud emas. Uning hukmronligi togrisida deyarli hech narsa malum emas, chunki u faq ...

AA

Akkomodatsiya amplitudasi, koz fokuslana olishi olchovi. AA postulati, Yevklid geometriyasidagi postulat. Academia de Artes, Meksika badiiy sanat akademiyasi. AA amiloidozi, amiloidoz shakli. Aggregatibacter actinomycetemcomitans, bakteriyalar tu ...

Qon

Хамшираларга кон хакида малумот Qon - odam va umurtqali hayvonlarning qon aylanish sistemasida aylanib yuradigan suyuq toqima; hujayra va toqimalarga yetib borib, ularning hayot faoliyatini hamda fiziologik funksiyalarining bajarilishini taminlay ...

Katta oila

Katta oila - oilaning tarixiy shakllaridan biri. K.o. ota tomondan qarindoshlik, urug-aymoqlikka asoslangan, bir necha oga-ini, ularning xotinlari, ogillari, kelinlari, erga tegmagan qizlari, nabiralari hisobiga 20 - 30, ayrim joylarda 100 dan or ...

Dehqonlar

Dehqonlar ijtimoiy guruh, aholining asosiy kasbi dehqonchilik bolgan maxsus toifasidir. Dehqonlar mehnat faoliyati, turmush tarzi, manfaati va konikmalariga kora jamiyatdagi boshqa sinf va ijtimoiy guruhlardan farq qiladi. Dehqonlar agrar sohada ...

Bangladeshda COVID-19 pandemiyasi

COVID-19 koronavirus infeksiyasi ogir otkir nafas olish sindromi koronavirusi 2 tufayli kelib chiqqan yangi yuqumli kasallik bolib, Bangladeshda ilk bor 2020-yil 26-fevral kunida tarqaldi.

Jamol Qarshiy

Jamol Qarshiy - tilshunos olim. "As-Saroh min as-Sahoh" "As-Sahohdan olingan aniq sozlar" arabcha forscha lugat muallifi. Lugat osha davr tili leksikasini organishda muhim ahamiyatga ega. Lugatning qolyozma nusxalari Parij, Berlin, London qolyozm ...

Jaloliddin imodiy

Jaloliddin imodiy - tilshunos olim. "Tarjamat ul-l-alfoz il-latiy varadat bil-xorazmiyya fi asnoi-l-kitobi-l-mavsum bi-"Qunyatil-munya" kitobining muallifi. Asarda qad. xorazmiy tiliga oid soz va iboralarning forscha yoki arabcha izohi berilgan. ...

Axloqi muhsiniy

"Axloqi muhsiniy" - Husayn Koshifiynij axloqqa oid asari. Sul-ton Husaynning ogli, temuriylar shahzodasi, Marv hukmroni Muhsinga bagishlangan. Bu asar shaxsiy, oilaviy va fuqarolik axloq asoslarini oz ichi-ga olgan 40 bobdan iborat. Asarda mual-l ...

Insho (hujjatlar toplami)

"INSHO" - xorazmshoxlar va saljuqiylardan sulton Sanjar davri tarixiga oid rasmiy hujjatlar toplami. Hujjatlarning aksariyati Sulton Sanjar huzuridagi saroy shoiri, kotib Muntajabiddin Badi qalamiga mansubdir. Toplamda Bagdod xalifasining vazirig ...

Doiy

Doiy - ozbek shoiri. Xiva va Buxoro madrasalarida tahsil korgan. Xivadagi Arab Muhammadxon madrasasida mudarris, shahar jome masjidida voiz bolib xizmat qilgan. Chin sevgi va sadoqat, muruvvat va adolat, haqgoylik va zamona nosozligidan shikoyat ...

Irshod az-ziroa fi ilm alhirosa

"IRSHOD AZ-ZIROA FI ILM ALHIROSA" - 1515 y. hirotlik olim Niyoziy Hiraviy tomonidan yozilib, temuriylardan Sulton Mahmudga takdim etilgan asar. 8 bob dan iborat: 1) tuproqshunoslik ; 2) har xil ekinlarni ekish jadvali; 3) don ekinlari, 4) uzumchi ...

Badriddin Samarqandiy Muhammad ibn Bahrom Qalonisiy

Badriddin Samarqandiy Muhammad ibn Bahrom Qalonisiy - mashhur tib olimi. Samarqandda tugilib, shu yerda ijod etgan. U Ibn Sino va Abu Bakr yar-Roziy kabi buyuk olimlar ilmiy asarlarini mutolaa qilgan. Ibn Abi Usaybianing "Uyun alanbo fi tabaqot a ...

Darvesh Muhammad Toqiy

Darvesh Muhammad Toqiy - mashhur xattot, nastaliq xati ustasi. Alisher Navoiy va Abdurahmon Jomiy bilan hamsuhbat bolgan, ularning asarlarini chiroyli nastaliq xatida kochirgan. D.M.T. kochirgan qolyozma kitoblar: Abu Rayhon Beruniy nomidagi Shar ...

Vojid Alixon Hindistoniy

Vojid alixon hindistoniy - qomuschi olim. Otasi adib, asli tur-kistonlik bolgan. V. A. H. 12 yoshidayoq turli ilmlardan xabardor bolgan. 15 - 16 yoshlarida sayohatga chiqib, bilimlarini oshirgan, song mudarrislik qilgan. Asosiy asari 2 jildli "Ma ...

Bayhaqiy Zahiriddin Abulhasan Ali ibn Zayd

Bayhaqiy Zahiriddin Abulhasan Ali ibn Zayd - olim, tabib va shoir. 1142 - 54 y.larda Nishopurning bir necha masjidlarida mudarrislik qilgan. Chuqur bilimi va yuksak insoniy fazilatlari tufayli xalq hurmatini qozongan. B. arab va fors tilida 70 da ...

Zandona

Zandona - qadimiy qishloqlardan biri. Buxoro viloyati Peshku tumanida joylashgan. Narshaxiyning yozishicha, bu qishloqda katta qala, jome masjidi va bozorlar bolgan. Zandonada ilk orta asrlarda toqilgan boz zandonachi, yani Zandona qishlogidan ch ...

Grim

Grim - 1) aktyorlik sanatida qiyofa ni ijro etiladigan rolga moslab ozgartirish sanati. Obraz yaratishda muhim vositalardan biri. Pyesa yoki ssenariyning badiiy xususiyatlari, bezaklari, qahramonning fel-atvori, aktyor va rej.ning ijodiy maqsadig ...

Javdardagi ovchi

"Javdardagi ovchi" Amerikalik yozuvchi Jerome David Salingerning romani. Asar Holden Kolfild nomidan yozilgan. Unda bosh qahramonning dunyoqarashi va hayotga bolgan munosobati ochiq shaklda bayon qilingan. Roman kattalar uchun moljallangan bolish ...

Qorachoy-Cherkasiya tarixi

Odamlar dastlab Qorachoy-Cherkesiya hududida paleolit davrida yashagan. Pregradnaya qishlogi yaqinidagi Urup daryosidagi Gamovskaya govidagi Uchburchak gorda, kuygan hayvonlarning suyaklari va tosh qurollari mavjud bolgan bolib, Musterian davrida ...