ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 297

Iqtisodiy rayon

Iqtisodiy rayon, iqtisodiygeografik rayon - tabiiy va iqtisodiy sharoitlari bir xil va xalq xojaligi tarixan tarkib topgan, ixtisoslashgan ishlab chiqarishga ega bolgan hudud; mamlakatning hududiy-ishlab chiqarish maj-muidan iborat bir qismi. Har ...

Didaktik adabiyot

Didaktik adabiyot - badiiy ifodalangan pand-nasihat tarzidagi adabiyot. Bunda axloqiytalimiy, ilmiyfalsafiy, diniy bilimlar va goyalar badiiy talqin qilinadi. D. a. ildizi xalq ogzaki ijodiga borib takaladi. Garb va Sharq xalqlari, jumladan, turk ...

Diniy tashkilot

Diniy tashkilot - diniy ehtiyojlarni birgalikda qondirish yoki qondirishga komaklashish maqsadida tuziladigan va diniy marosimlarni ado etish asosida ish koradigan ixtiyoriy, teng huquqli va oz-ozini boshqaruvchi uyushma. Ayni vaqtda u fuqarolarn ...

Diniy musiqa

Diniy musiqa - musiqa turi; diniy mazmundagi matn lar asosida yaratilgan, shuningdek, diniy marosim va bayramlarda maxsus ijro etiladigan vokal yoki vokal-cholgu musiqa jyan/maridan iborat. Ijtimoiy taraqqiyotning ilk bosqichlarida insonning mifo ...

Ibrohim

Ibrohim - Quronda nomi zikr etilgan paygambarlardan biri, ozidan keyin otgan barcha paygambarlarning bobokaloni, arablar va yahudiylarning umumiy ajdodi. Allohning chin dosti, imom, siddiq va hanif deb tariflanadi. Yahudiy-xristian diniy adabiyot ...

Don juan

Don juan, Don Xuan -orta asrlarda Yevropada yaratilgan kopgina adabiyot va sanat asarlarining qahramoni; maishatboz, axloqiy va diniy meyorlarni buzuvchi, hayotini aysh-ishratga bagishlagan ritsar obrazi. Uning birinchi badiiy talqinini ispan dra ...

Demonologiya

Demonologiya - demonlar haqidagi diniy talimot. Uning vujudga kelishi ibtidoiy davrlarga xos yovuz ruhlarga etiqod qilishga borib taqaladi. D. ayniqsa Bobil dini va qad. Eron dinida rivojlangan, ulardan iudaizm, xristianlik va islomga ham otgan. ...

Deni Moris

DENI Moris - fransuz rassomi. "Nabi" guruhi va "Diniy sanat ustaxonasi" ning asoschisi va nazariyotchilaridan. Parijdagi Jyulian akademiyasi va Nafis sanat maktabida tahsil korgan. D. ijodi simvolizm va "modern" uslubi bilan uzviy bogliq, unda ma ...

Dinka

Dinka - Sudandagi nilot guruhiga mansub xalq, 3 mln. kishi. Dinka tilida sozlashadi. Asosan, ananaviy diniy etiqodlarga amal qilishadi, musulmon-sunniylar ham bor. Chorvachilik, qisman dehqonchilik bilan shugullanadilar.

Dozax

Dozax, jahannam - kopchilik diniy talimotlarga kora, din talablarini bajarmagan gunohkorlar oxiratda jazolanadigan joy. Yahudiylik, xristianlik, islom dinlaridagi asosiy tushunchalardan biri. Quronda Dozax haqida bir necha orinda takidlab otilgan ...

Diaspora

Diaspora - Falastindan tashqarida tarqalgan yahudiylar majmui. Milodning boshlarida Rim saltanatida yashovchi 60 mln. aholining 10% ni yahudiylar tashkil etgan. Rim davlat organlarida D. bazi xuquqlarga ega bolgan: yahudiy jamoalari faqat imperat ...

Dini ilohiy

"DINI ILOHIY" - hinduiylik, islom, jaynizm va zardushtiylik elementlarini ozida mujassamlashtirgan va Hindistonda shoh Akbar tomonidan joriy etilgan din. Bu din Hindistondagi diniy nizolarni bartaraf qilish va davlatni markazlashtirish maqsadida ...

Inon Abdulqodir

Inon abdulqodir - bosh-qird xalqining milliy ozodlik harakati rahbarlaridan, turkshunos. Troitsk sh.dagi Rasuliya madrasasini tugatgan 1914. Boshqirdiston muxtoriyati respublikasida xalq talimi tizimining tashkilotchilaridan biri. Validiy va b. b ...

Jannat

Jannat - kopchilik diniy talimotlarga kora, taqvodor dindorlar narigi dunyoda rohat va farogatda yashaydigan joy. Yahudiylik, Xristianlik, Islom dinlaridagi asosiy tushunchalardan biri. Barcha dinlarda Jannat dozaxga qarama-qarshi qoyiladi. Bibli ...

Islom davlati

Islom davlati deb qonunchilik manbai islomiy diniy qonunlar bolgan hukumat shakliga aytiladi. Zamonaviy islom davlatlari erta islom davlatlari dan farq qilib, saylov, parlament, konstitutsion nazorat va xalq suvereniteti kabi zamonaviy siyosiy in ...

Ijtihod

Ijtihod - shariy hukmni hosil qilish uchun faqihning barcha bilim va tokatini ishga solishi. I. shariy hukmi kelmagan ishning maxsus qoidalarni ishga solib shariy hukmini aniqlash uchun qilinadi. Muhammad tirikligida u kishidan boshqa odam I. kil ...

Armanistonda islom

VII asrda Islom Armaniston hududiga kira boshladi. Arablar, keyinchalik kurd qabilalari Armanistonda birinchi arab bosqinlaridan song Armanistonga joylasha boshladilar va Armanistonning siyosiy va ijtimoiy tarixida katta rol oynadilar. XI-XII asr ...

Ksenofobiya

Ksenofobiya - begona yoki galati deb qabul qilingan narsalardan qorqish yoki nafratlanishni aks etuvchi termin. Bu ichki va tashqi guruh ortasidagi ziddiyatning ifodasidir hamda boshqasining harakatlaridan shubhalanishda, ularning mavjudligini yo ...

Armanistonga qarshi kayfiyat

Armanistonga qarshi kayfiyat, anti-Armenianism yoki Armenafobiya - salbiy his-tuygular, yoqtirmaslik, qorquvlar, nafratlanish, masxaralash va/yoki armanlar, Armaniston va arman madaniyatiga nisbatan xurofotlarning turli korinishi. Zamonaviy anti- ...

Guldursun

"GULDURSUN" - ozbek xalq rivoyati. Guldursun qalasi harobalari tarixi bilan bogliqholda yuzaga kelgan. 1937 y.da S. P. Tolstov tomonidan yozib olingan. Rivoyatda 13-asrda Xorazm xalqining mogul bosqinchilariga qarshi kurashi aks etgan. Rivoyatga ...

Endemiklar

Endemiklar, endemlar - tarqalishi nisbatan kichik geografik hudud bilan cheklangan hayvonlar va osimliklar oilalari, uruglari, turlari yoki boshqa taksonlari. Endemiklar - biron flora yoki faunaning oziga xos tarkibiy qismi. Endemizmning rivojlan ...

Industrial osish

Industrial osish, industrial ravnaq, industriyalash - mamlakat xalq xojaligining hamma sohalarida, ayniqsa sanoatda qudratli mashinalashgan ishlab chiqarishni barpo etish jarayoni; sanoat, ogir sanoatning ilgarilab yuksalib borishi. Industrial os ...

Windows XP

Windows XP - Microsoft korporatsiyasining Windows NT oilasining operatsion tizimi. U 2001 yil 25 oktyabrda chiqarilgan va Windows 2000 Professionalning rivojlanishi hisoblanadi. XP nomi ingliz tilidan olingan. e xp erience. Rossiyalik foydalanuvc ...

Determinizm

Determinizm - barcha hodisalarning ozaro obyektiv qonuniy aloqadorligi va sababiy boglanishi togrisidagi falsafiy talimot. Indeterminizmning qaramaqarshisi. D.ning mazmuni sababiyat tushunchasida ifodalanadi, yani bunda bir hodisa muayyan sharoit ...

Vayyan-kutyure Pol

Vayyan-kutyure Pol - fransuz yozuvchisi. Birinchi jahon urushida qatnashgan. "Korlar bazmi" hikoyalar toplami va "Iyul ota" fojiaviy komediyasida jamiyatdagi hukmdan tabaqa hayotining salbiy tomonlari tanqid qilingan. V K. 1931 y.da Ozbekiston va ...

Dario Ruben

DARIO Ruben - Nikaragua shoiri, jurnalist. Uzoq vaqt Yevropada yashagan. "Epistolalar va sherlar. Birinchi ohanglar" nomli ilk toplami romantik ruxda. "Moviylik", "Majusiylik qoshiqlari" sheriy toplamlari hamda zamonaviy yozuvchilar togrisidagi " ...

Otkan kunlar

Otkan kunlar – ozbek yozuvchisi Abdulla Qodiriy qalamiga mansub ozbek adabiyotidagi birinchi roman. 1969-yil "Ozbekfilm" kinostudiyasida ushbu roman asosida "Otgan kunlar" nomli film suratga olingan. Adib romanni yozishda arab yozuvchisi Jurji Za ...

Zohidjon Obidov

Zohidjon Obidov - jangchi shoir, 1923-yili Toshkentda tugilgan. U orta maktabni tugatib oliy oquv yurtiga emas, frontga - jangga otlandi. Leningrad janglarida, qamal holatida osha yurt uchun jonini fido etdi. Yarador bolib qaytdi. Shundan song To ...

James Bond

James Bond, yoki agent 007 – Buyuk Britaniyalik taniqli jurnalist va yozuvchi Ian Fleming qalamiga mansub romanlarning bosh qahramoni, Britaniya harbiy dengiz floti kommanderi, Qirolichaga boysunuvchi MI6 maxfiy josuslik xizmati zobiti, Muqaddas ...

Tom Cruise filmografiyasi

Uch karra Oscar nomzodi va uchta Oltin globus sohibi Tom Cruise faoliyati davomida Uddalab bolmas topshiriq franshizasi, Yaxshi yigitlar, Jack Richer, The Mummy, Ikki olam toqnashuvi va boshqa shu kabi filmlarda suratga tushgan. Uning filmlari du ...

Stop motion

Stop motion, jismlarning shaxsiy suratga olingan ramkalar yordamida kichik bosqichlar orqali jismoniy multiplikatsiya vujudga keladigan film yaratish yollaridan biri. Bu yonalishdagi film, tez ketma-ketlik ijro etilganda mustaqil harakatni namoyi ...

Got (submadaniyat)

Got submadaniyati zamonaviy submadaniyatlardan biri bolib, umumjahon tarqalgan. 1980-yillarda Angliyada gothic rock sahnasi bilan boshlangan. Osha davrning boshqa koplab oqimlaridan farq qilib, hozirgi kungacha yashab qolgan va xilma-xillashgan. ...

Martin Scorsese filmografiyasi

Martin Scorsese - amerikalik film rejissor, produser, ssenariynavis, aktyor va film tarixchisi, ellik yildan koproq vaqtdan beri faoliyat yuritmoqda. Scorsese bugungi kungacha yigirma beshta badiiy film va on oltita hujjatli filmlarni suratga olg ...

Vena klassik maktabi

Vena klassik maktabi - 18-asr ning 2-yarmi va 19-asrning boshida Venada musiqa sanatida qaror topgan ijodiy yonalish. Asoschilari - Y. Gaydnva V. Motsart. L. Betxoven ijodi V. k. m.ning songgi va yuksak davrini tashkil qiladi. Operada isloh boshl ...

Garmoniya

Garmoniya - 1) kop ovozli musiqaning asosiy ifoda vositalaridan biri. Bunda asar mazmuni kuy rivoji orqaligina emas, balki unga hamohang bolgan turli akkordparning almashinuvi yordamida ifodalanadi. G. muayyan lad va tonallikka oid akkordlarning ...

Glyuk Xristof Villibald

GLYUK Xristof Villibald - avstriya kompozitori, musiqiy klassitsizmning yirik vakili. 1752 y.dan asosan Venada yashab, saroy operasida dirijyor va kompozitor bolgan. Vena klassik maktabining ilk opera islohotchisi sifatida "Orfey va Evridika", "A ...

Zarifovlar sulolasi

Zarifovlar sulolasi - ozbek sirk sanati ustalari avlodi. Yangi ozbek sirk sanatining vujudga kelishida yetakchi orin tutgan. Sulola boshligi Ozbekiston xalq artisti Zarifov Karim - qiziqchi, muallaqchi, ot orgatish va chavandozlikning asoschisi. ...

Durovlar

Durovlar - sirk artistlari, mas-harabozlar va hayvon orgatuvchilar oilasi. Sulola asoschilari: Anatoliy Leonidovich - mashhur masharabozsatirik, publitsist, kichik uy hayvonlari bilan ishlagan, uning akasi Vladimir Leonidovich, hayvonlarni orgati ...

Dorbozlik

Dorbozlik, dor oyin - baland dor ustida tomosha korsatish sanati, sirk sanati janri. Dor ustida har qanday noturgun holatda ham gavda muvozanatini saqlash mahorati namoyish etiladi. D. taxminan 2.5 ming yil muqaddam Sharqda paydo bolgan, song but ...

Yogochot

Yogochot - qad. ozbek sirki tomoshalaridan. Masharabozning ot va chavandoz harakatlariga parodiyasi. Yogochdan otning tanasi va bosh qismi yasalib, ustidan oyinchi sigadigan joy qoldirilib, yaltiroq mato bilan qoplangan. Unga dum yasalib, yugan s ...

Yogochoyoq

Yogochoyoq - ozbek xalq sirk sanati janrlaridan. Ijrochi oyoklariga 3 - 3.5 m uzunlikdagi yogochlarni boglab ustidan uzun shim kiyib oladi va qayroq bilan raqs ga tushadi. Unga surnay, nogora, doyra jor boladi. Yo. oyinlari xalq sayillarida ayniq ...

Zokirjon qiziq Ovulov

Zokirjon qiziq Ovulov - xalq qiziqchisi. 12 yoshidan Azim chokindining qiziqchilar topida jarchilik, song masharabozlik qilgan. M. Mansurovning sirk truppasida Yusufjon qiziq Shakarjonovdan saboq olgan. Sobir qori, Ortiq, Rafiq, Karim kabi qiziqc ...

Kalman Imre

KALMAN Imre - venger kompozitori, operetta janri yirik ustasi. Ijodiy faoliyatini simfonik, vokal, fortepiano asarlari hamda kabare uchun qoshiqlar yozishdan boshlagan. "Kuzgi manyovrlar" ilk operettasi Yevropa va AQShning bir qancha shaharlarida ...

Jigariston surilmasi

Jigariston surilmasi - Toshkent viloyatining Angren tumani Jigariston qishlogidagi surilma. 1991 y. 4 mayda soat 6 dan 45 min. otganda sodir bolgan. Jinslarning surilishi 1969 y.da hosil bolgan darzlik boyicha 170 ming m3 hajmda, 35 - 40° qiyalik ...

Jonglyorlik

Jonglyorlik - sirk sanati janri. Mahalliy xalqlarning urf-odatlari bilan bogliq ravishda rivoj topgan. Kichik sahna tomoshalari korsatishdan tashqari hikoyachilik, xonandalik, soz chalish, fokus korsatish va b. bilan shugullanilgan. Ijrochi turli ...

Dugga

Dugga - Tunisdagi qad. Memoriy yodgorliklar saqlangan shahar, mil. av. 4-asrda finikiyaliklar shaxri nomi bilan mashhur bolgan. Mil. av. 2-asrda yuksak darajada rivojlanib, hashamatli shahar devorlari harobalari, Ateban maqbarasi, Rim hukmronligi ...

Sport akrobatikasi

Akrobatika - 1) gimnastika shaklidagi jismoniy mashqlar turi. 2) sakrash, sport uskunalariga tayanib yoki ularsiz muvozanatni saqlab bajariladigan, kuch, epchillik namoyish qilinadigan va boshqa maxsus jismoniy mashqlar majmuasi, sport turi. Spor ...

Yevgeniy Vaxtangov

Vaxtangov Yevgeniy Bagrationovich "1883.1.2, Vladikavkaz-1922.29.5, Moskva| - aktyor, rej., teatr arbobi, "Talabalar drama studiyasi" ning asoschisi va rahbari. Oz ijodida K. Stanislavskiy tizimi va goyalarini keng targib qilgan. Moskva Badiiy ak ...