ⓘ Arqon – tolalardan eshib toqiladigan, yogonligiga qaraganda uzunligi ancha katta bolgan toqimachilik buyumi; argamchi. Zigir tolasi, kanop, nasha poyasi tolalar ..

Dor

Dor - 1) dorbozlar oyin korsatadigan qurilma. Maxsus yogoch, arqon, chigiriq, machta, "kindik", havozadan iborat. Ikki tomonga tosin, dor markazi ga yogochdan yasalgan baland machta ornatiladi, har ikki chekka balandligiga tekis taxta ornatiladi, ikki tomonga chigiriq va argimchoq, sal pastroqqa "quloqchop" boglab qoyiladi, qurilma tepasiga "gumbaz" ishlanadi. D. balandligi 40 m gacha bolgan va yon arqonlarni 20 - 30 tomoshabin beliga boglab tortib turgan. Hozir D. bir-biriga ulangan tros dan tortiladi, dorbozning oyogi sirganmasligi uchun bint yoki izolenta b-n oraladi. Hozir dor balandli ...

Grafik statika

Grafik statika - statikanit qattiq va deformatsiyalanuvchi jismlar statikasi masalalarini chizma yordamida yechish bilan shugullanadigan bolimi. Kopchilik masalalari kuch va arqon kopburchagini yasash orqali yechiladi. G. s. usullaridan dinamika va kurilish mexanikasi masalalarini yechishda foydalaniladi.

Kalava ip

Kalava ip, yigirilgan ip - 1) toqimachilik tolalarining barcha turlaridan tayyorlangan pilikyaan pilta mashinada olinadigan iplarning asosiy turi, xom ip. Bir necha tolani yumshoqqina himarib hosil qilinadi. Bir xil tolalardan yoki har xil tolalarni aralashtirib, yo bolmasa, tolalarga chiqindilar ni qoshib olinadi. Tolalarning xiliga, vazifasiga, olish va pardozlash usullariga, xossalari va tuzilish xususiyatlariga qarab, K.i. turli xillarga bolinadi. Mac, toquvchilik uchun, trikotaj, ip olish, arqon eshish va b. uchun moljallangan K.i.lar farq qilinadi. K.i.ni yigirishga tayyorlash usulig ...

Kanop tolasi

Kanop tolasi - kanop osimligi poyasidan olinadigan uzun tola. Ingichka, mayin va pishiq, nam tortish xususiyati yuqori boladi. K. t. olish uchun kanop osimligining poyasi orilganidan song dalaning ozida maxsus mashinada boshoqlari, uruglaridan tozalanadi. Tozalangan poyalar bog-bog qilinib, kanop zavodlarida maxsus eritmali suv toldirilgan hovuz yoki suv havzalarida ivitiladi. Songra tola ajratish mashinasida postloqdan tolalar ajratib olinadi va meyoriga yetguncha quritiladi. Kanop osimligi Ozbekistonda ham ekilgani uchun K. t. mahalliy material hisoblanadi. Undan, asosan, qoplik gazlama, ...

Gidrostat

Gidrostat - suv ostida tadqiqotlar olib borish va suv osti ishlarini bajarish uchun moljallangan apparat. G. alyuminiymagniy qotishmalari, shisha-plastika va b. materiallardan shar yoki silindr shaklida yasaladigan kamera. Suv ostini kuzatish qurilmalari, havoni regeneratsiyalash tizimi, yoritqichlar, i. t. asboblari, kino-fotoapparatlar, elektr uzatishli liniyalari, kabel aloqalari bilan jihozlanadi. U sim arqon bilan kemadan suv ostiga tushiriladi. Kamera ichida 1 - 3 operator ishlaydi. G.ni 300 m gacha suv ostiga tushirish mumkin.

Kanat

Kanat - polat sim yoki osimlik tolalari, mineral yoki sintetik iplardan eshilib tayyorlanadigan egiluvchan buyum. Tayyorlanish usuliga kora, K. pishitilgan, pishitilmagan va orilgan turlarga bolinadi. Polat K., odatda, 0.3 - 0.4 mm diametrli pishiq simlardan dumaloq va shakldor qilib tayyorlanadi Eshilgan dumaloq K. 1 orimli, 2 orimli va 3 orimli boladi. K. qayishqoq va chidamli bolishi uchun ortasiga tolali yoki metall ozak eshiladi. Eshilgan tutamda simlarning nuqtaviy, chiziqli yoki aralash tegadigan, shuningdek, bir tomonga pishitiladigan, yarmi chapga, yarmi ongga pishitiladigan K. tu ...

Kerala

Kerala - Hindistonning jan garbiy qismidagi shtat. Arabiston dengizi sohilida. Mayd. 38.9 ming km 2. Aholisi 31.8 mln. kishi, asosan, malayali xalqi. Aholisining 60% hindu diniga etiqol qiladi, qolganlari xristian va musulmonlar. Kerala - mamlakatda aholi eng zich shtat. Mamuriy markazi - Tiruvanantapuram sh. Kerala - yer yuzasining katta qismi pasttekislik, sharqida Kardamon va Anaymudi toglari bal. 2698 m gacha joylashgan. Iqlimi tropik, mussonli iqlim. Yiliga 3000 mm gacha yogin yogadi. Tog yon bagirlarida eben, tik, palisandr, pokak daraxti ormonlari bor. Tekisliklarda deqqonchilik qil ...

Kigizchilik

Kigizchilik - kigiz tayyorlash kasbi. Kadimdan, asosan, chorvachilik bilan shugullanadigan xalqlar orasida keng tarqalgan. Orta Osiyo va Qozogiston, jumladan, Ozbekiston hududi da kigizning guldor, ifodali rang-barang naqshli turlari tayyorlangan. K. b-n, asosan, ayollar shugullanadi. Yuvib tozalangan va savalangan jun navlari boyicha ajratiladi. Hollangan jun namat qolip ustiga tekis yoyiladi: avval guli hosil qilinadi, song oraliq va navbati bilan orqaliq qismlari bir tekis yoyib chiqiladi, ustidan qaynoq suv quyiladi, song namat dumalatib orab yigiladi, arqon bilan boglanadi. Oram oyoq ...

Kabel

Kabel - germetik himoyalangan qobiq ichiga joylashtirilgan bir yoki bir necha izolyasiyalangan simlardan iborat material. Kuch, aloqa va radiochastota K.lari, nazorat, olchash K.i. va b. xillari bor. Bulardan tashqari, gaz va moy toldirilgan K. ham boladi. K. kopincha mis yoki alyuminiydan, kamdankam polat-mis va polat-alyuminiydan tayyorlanadi. Vazifasiga kora, bir yoki kop simli, doyra va shakldor boladi. Izolyasiyalashda maxsus qogoz, rezina, plastmassa va b. ishlatiladi. Simlarni nam va kimyoviy moddalar tasiridan himoya qiluvchi qobiq qorgoshin, alyuminiy, plastmassa yoki rezinadan ta ...

                                     

ⓘ Arqon

Arqon – tolalardan eshib toqiladigan, yogonligiga qaraganda uzunligi ancha katta bolgan toqimachilik buyumi; argamchi. Zigir tolasi, kanop, nasha poyasi tolalari, ip, jun va sun’iy tolalardan toqiladi. Shunga yarasha qil A., jun A. deb yuritiladi. Bir orimli, ikki orimli va uch orimli A.lar boladi. Kundalik hayotda juda asqotganidan A. qadimdan ishlatib kelingan. A. uy-rozgor ishlarida, buguchilik, yilqichilik, chorvachilikda, qurilishda, yelkanli kemalarda, daryo va dengiz portlarida, osma yollar, osma kopriklar qurishda keng ishlatiladi. Polat simlardan eshib toqiladigan A. kanat, tros deb ataladi.

                                     

Vantli koprik

Vantli koprik - daryolar ustiga quriladigan osma koprikning bir turi. Polat arqon - vantlardan yasalgan osma ferma V. k.ning kotaruvchi elementa hisoblanadi; qulochi 300 m ga yetadi. Fermani polat yoki temir-beton balkalar, balkalarni esa qiya vantlar va pilon lar tutib turadi. V. k. daryolar ustidan otadigan avtomobil yollari uchun quriladi.