ⓘ Tun yabgu - Garbiy turk xoqonligining hukmdori. U Sheguyxon vafotidan song taxtga chiqqan. T.Ya. qobiliyatli sarkarda va davlat boshligi bolib, faol harbiy hara ..

                                     

ⓘ Tun yabgu

Tun yabgu - Garbiy turk xoqonligining hukmdori.

U Sheguyxon vafotidan song taxtga chiqqan. T.Ya. qobiliyatli sarkarda va davlat boshligi bolib, faol harbiy harakatlar olib borgan. Jan. Toxariston hozirgi Afgoniston va qisman Gibin hozirgi Pokiston yerlarini zabt etdi. Bu davrda Garbiy Turk xoqonligi tarkibiga deyarli butun Orta Osiyo, Qozogistonning katta qismi, quyi Volga boylari, Shim. Kavkaz yerlari kirgan. Davlat poytaxti Suyab sh. hozirgi Toqmoq sh. yaqinida edi.

T.Ya. markaziy hokimiyatni kuchaytirish maqsadida davlatda mamuriy islohot otkazgan. Viloyatlarda nazoratni kuchaytirish uchun oz vakillari - tudunlarni yuborgan. Maxalliy xukmdorlarga turkiy unvonlar inom etgan. Ogli Tardushodni Toxaristonga noib qilib tayinlagan. T.Ya. xoqon Eronga qarshi Vizantiya bilan ittifoq tuzgan. 627 y. garbiy turklar tuzilgan shartnomaga asosan, Eronga karam bolgan Kavkazorti xududiga hujum qilgan. 627 yili Chor Darband, 628 y. esa Tiflis xoz. Tbilisi zabt etilgan.

630 y. T.Ya. amakisi Kul Bahodur tomonidan oldirilgan.

                                     

1. Adabiyot

  • Gumilyov L. N., Drevniye tyurki, M., 1967;
  • Klyashtornyy S. G., Savinov D. G., Stepnyye imperii drevney Yevrazii. Sankt-Peterburg: Filologicheskiy fakultet SPbGU, 2005.
  • Istoriya Vostoka, t. 2, M., 1995.